Αθανάσιος Αργυρός: Ο Διανοούμενος, ο δικηγόρος, ο πρωτεργάτης του Μακεδονικού Αγώνα, ο Υπουργός: Γράφει ο Δημήτρης Δάπης πρώην δήμαρχος Νιγρίτας
Δικηγόρος, πολιτευτής, δημοσιογράφος και δάσκαλος από τη Νιγρίτα. Έβγαλε το Ελληνικό Σχολείο Νιγρίτας και το Διδασκαλείο Σερρών (Διευθυντής Μαρούλης) διαμένοντας στο Οικοτροφείο του (1872-1876). Μόλις αποφοίτησε, διορίστηκε δάσκαλος σε χωριά της Βισαλτίας (1876-1877), αργότερα δε στην Κων/πολη και Καβάλα.
Συνέχισε ανώτερες σπουδές (νομικά) στην Αθήνα, Γερμανία και Γαλλία. Ταυτόχρονα και για λίγο χρονικό διάστημα ο Αθανάσιος Αργυρός υπηρέτησε στο ελληνικό προξενικό διπλωματικό σώμα στη Γαλλία. Από το 1886 και μέχρι το 1906 άσκησε τη δικηγορία στην Αθήνα, ενώ παράλληλα ήταν και πρόεδρος του Μακεδονικού συλλόγου.
Το 1892-93 εκδίδει στην Αθήνα την «Γενικήν Επιθεώρησιν», πρωτοποριακό περιοδικό με ποικίλο, σοβαρό περιεχόμενο (καλλιτεχνικό, επιστημονικό, πολιτικό κλπ.). Πρωτεργάτης του Μακεδονικού αγώνα και ενθουσιώδης εθναπόστολος, αναλαμβάνει με άλλα ζωντανά στοιχεία των Αθηνών (Σ. Δραγούμη, Π. Μελά, Α. Κορομηλά, Δ. Καλαποθάκη, Β. Γαβριηλίδη, Ν. Καζάζη κ.ά.) να ξυπνήσει το ενδιαφέρον της διστακτικής ως τότε ακόμα Ελληνικής Κυβέρνησης, συστήνοντας εθνικούς συνδέσμους, υποκινώντας συλλαλητήρια, δημοσιεύοντας πύρινα άρθρα, διοργανώνοντας τέλος τις πρώτες μυστικές ένοπλες ομάδες, για την άμυνα της Μακεδονίας.
Ιδρύει επίσης στην Αθήνα (1905) τον «Μακεδονικό Σύλλογο ο Μέγας Αλέξανδρος», (προήλθε απ' την ένωση του «Μακεδονικού Συλλόγου» και της «Μακεδονικής Αδελφότητος») και αναλαμβάνει για λίγο την προεδρία του.
Το 1906 μεταβαίνει στην Αμερική (Νέα Υόρκη, Φιλαδέλφεια, Βοστόνη, Πίτσμπουργκ, Λόουελ, Σικάγο κ.ά.), αναλαμβάνει αρχισυντάκτης στην εφημερίδα «Θερμοπύλαι», αγοράζει μια άλλη, την «Αθηνά», και αγωνίζεται με άρθρα, διαλέξεις κλπ. για τα ελληνικά δίκαια και την οικονομική ενίσχυση των μαχητών της Μακεδονίας, παρ' όλη τη λυσσασμένη αντίδραση της «Ατλαντίδος» και μιας μερίδας ομογενών, χαρακτηριστικό σύμπτωμα της προαιώνιας ελληνικής διχόνοιας.
Όταν πληροφορήθηκε για τον Ελληνοτουρκικό και λίγο αργότερα για τον Ελληνοβουλγαρικό πόλεμο κατάφερε να συγκεντρώσει το ποσό του ενός εκατομμυρίου δολαρίων και να βοηθήσει στη συγκέντρωση 50.000 Ελλήνων εθελοντών, πολλούς από τους οποίους αποχαιρέτησε ο ίδιος προσωπικά λίγο πριν την αναχώρησή τους για την Ελλάδα. Μετά τη λήξη του πολέμου ο Αθανάσιος Αργυρός μετέφερε την εφημερίδα του στη Ν. Υόρκη. Ήδη βρισκόταν στην Αμερική 8 ολόκληρα χρόνια. Η Ελλάδα ήταν σχεδόν διπλάσια σε έκταση και στη Μακεδονία όλοι ετοιμάζονταν για τις πρώτες ελεύθερες εκλογές.
Το 1915 (31 Μαΐου) εκλέγεται, ενώ απουσίαζε στην Αμερική, βουλευτής Ν. Σερρών (κόμμα Βενιζέλου) και γυρίζει στην Ελλάδα.
Ξαναβγαίνει βουλευτής Σερρών (κόμμα Λαϊκό) στις εκλογές της 1-11-1920 αναλαμβάνοντας Υπουργός Γεωργίας (2-3-1922) και πρωτοστάτησε για «μια Αθήνα πράσινη» . Ο χρηματίσας κάποτε πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Αθηνών Δ. Σκουζές, έγραψε γι’ αυτόν: «Όλοι δε οι Αθηναίοι διετήρουν ευγνώμονα την μνήμην υπέρ αυτού διά τους σοφούς νόμους τους οποίους συνέταξε προς τούτο» .
Ως υπουργός εισηγήθηκε την δημιουργία ταμείου της ελαίας. Υποστήριζε ότι θα γίνει σπουδαιότατος οργανισμός ,δια του οποίου ,οργανωμένης της φυτοπαθολογικής υπηρεσίας ,θα εξασφαλισθεί η αποτελεσματική καταπολέμηση των ασθενειών ,οι οποίες μαστίζουν την γεωργική παραγωγή της χώρας.
Ο Α.Αργυρός έχοντας αντιρρήσεις για τον χρόνο συζήτησης του νομοσχεδίου για το αγροτικό ζήτημα έλαβε στις 18 Μαΐου 1922 δίμηνο άδεια και δεν επανήλθε στο υπουργείο γεωργίας. Κατά την άσκηση των αξιωμάτων ο Α.Αργυρός δεν θυσίαζε τις πεποιθήσεις του. Εάν για να κρατήσει το αξίωμα έπρεπε να παραβεί ότι ήταν σωστό και πρέπον θυσίαζε αδίστακτα το αξίωμα.
Μετά τη Μικρασιατική καταστροφή και την εκτέλεση του Δημήτρη Γούναρη, η πλειοψηφία των βουλευτών του Λαϊκού κόμματος τον υπέδειξε ως υποψήφιο για την από μέρους του διαδοχή στην αρχηγία του Λαϊκού κόμματος, την οποία όμως δεν αποδέχτηκε για λόγους μετριοφροσύνης αλλά και γιατί δεν είχε την ανάλογη οικονομική επιφάνεια.
Έτσι πρωτοστατεί να εκλεγεί ο Παναγής Τσαλδάρης. Ανάμεσα στα χρόνια 1923 – 1926 άσκησε τη δικηγορία στις Σέρρες για να επανεκλεγεί βουλευτής στις εκλογές της 7ης Νοεμβρίου 1926 και συμμετείχε ως υπουργός Παιδείας στην σχηματισθείσα Οικουμενική κυβέρνηση, μέχρι τον Αύγουστο του 1927.Ως υπουργός παιδείας έδωσε κατευθύνσεις και λύσεις σε όλα σχεδόν τα εκπαιδευτικά ζητήματα. Υπήρξε ο πρωτοπόρος των νέων υγιών αρχών της Παιδείας.
Επενόησε και θέσπισε ώστε παράλληλα με τη μόρφωση να συμβαδίζει η εθνική και σωματική αγωγή ,ως συμπλήρωμα της νεωτεριστικής αποστολής του σχολείου και της παιδείας εν γένει.
Επανεξελέγη στις εκλογές της 25-9-1932 και 9-6-1935 όταν το Εθνικό Ριζοσπαστικό Κόμμα (Γ. Κονδύλης) συνεργάστηκε με το Λαϊκό
Στις εκλογές της 26 Ιανουαρίου του 1936 οι ψηφοφόροι του δεν τον ακολούθησαν με αποτέλεσμα να μη βγει βουλευτής. «Η άδολη και παιδική του σχεδόν ψυχή υπήρξε ο κυριότερος συντελεστής της αποτυχίας του» έγραψε ο Αθανάσιος Μπουκουβάλας.Το 1936 στην Γ Αναθεωρητική Βουλή για πρόεδρο της επιτροπής κρατικών προμηθειών ζητούσαν τον τίμιο άνθρωπο ο οποίος δεν χαρίζεται ούτε δελεάζεται. Βρήκαν τον Αθανάσιο Αργυρό.Η πολιτική του ήταν τέτοια που του αποδόθηκε ο τίτλος «ο κέρβερος του δημοσίου πλούτου»
Ο Αθανάσιος Αργυρός γνώριζε τέσσερις γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, και ιταλικά) και ήταν λάτρης της αρχαίας ελληνικής γλώσσας. Υπηρέτησε σε καιρούς χαλεπούς την προσφυγική υπόθεση.
Το 1938 πρωτοστατεί στην ίδρυση του σωματείου Σερρών «Πνευματική Εστία». Η κατοχή (1941) τον βρίσκει φτωχό όπως ήταν πάντα, με μια μικρή σύνταξη, στο Βόλο, όπου και πέθανε.
Συνέγραψε: «Ιστορία των Αθηνών», εκδ. Ι. Σαλιβέρου, Αθήναι 1901.- «Επιτομή Ρωμαϊκού Δικαίου» κ.ά. Λόγοι και άλλες εργασίες του νομικές, ιστορικές κλπ. βρίσκονται τυπωμένες έκτος από τη «Γενική Επιθεώρηση» και «Αθηνά» σε διάφορες εφημερίδες και φυλλάδια .Η δράσις και το έργον του Δ. Μαρούλη : εφ. «Εμπρός» Σερρών 1938. - Η Νιγρίτα προ 150 ετών : Σερραϊκό ημερολόγιο, Π. Πιέρρου-Δ. Λιανοπούλου, Σέρραι 1939. - κλπ. Μετέφρασε: «Ρωμαϊκή Ιστορία» του Dury. - «Παγκόσμια Ιστορία» του Jager (κυκλοφόρησε σε φυλλάδια).- «Περί του δικαίου των Πανδεκτών» του Windscheid κ.ά..
Ο Αθανάσιος Αργυρός ήταν ο πολιτικός μέντορας του Κωνσταντίνου Καραμανλή . Η πρώτη γνωριμία των δύο ανδρών έγινε το 1928 σε μία εκλογοαπολογιστική συνέλευση του Μακεδονικού συλλόγου στην Αθήνα.Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής ο οποίος ήταν υποψήφιος για την προεδρία του συλλόγου ενθουσίασε τον Αθανάσιο Αργυρό με τον από στήθους πατριωτικό λόγο που εκφώνησε.
Στο τέλος της ομιλίας δέχθηκε τα συγχαρητήρια του Αθανασίου Αργυρού . Την επομένη ημέρα ο Κωνσταντίνος Καραμανλής του ανακοίνωσε τον θρίαμβό του για να εισπράξει το «μπράβο παιδί μου». Εκείνη η επιβράβευση κατά τον συγγραφέα Βασίλη Τζανακάρη ήταν το εισιτήριο του Κωνσταντίνου Καραμανλή στην πολιτική σκηνή της Ελλάδας.
Ο ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΑΡΓΥΡΟΣ είναι η σπουδαιότερη προσωπικότητα που ανέδειξε η Νιγρίτα και μία από τις σημαντικότερες στο νομό Σερρών.
Βιογράφος του Αθανασίου Αργυρού είναι το στέλεχος της τράπεζας της Ελλάδας Τριαντάφυλλος Θεοδωρίδης ο οποίος μετά την διακομιδή των οστών του Αθανασίου Αργυρού (μετά την παρέλευση 7 ετών από τον θάνατό του) από το Βόλο στη γενέτειρά του εξέδωσε βιβλίο με τον τίτλο «ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΑΡΓΥΡΟΣ (ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ)».
Ο Αθανάσιος Αργυρός τα τελευταία χρόνια της ζωής του φιλοξενούνταν σε οικία συγγενών του στο Βόλο λόγω της διπλής κατοχής στο νομό Σερρών. Την 18η Μαΐου 1952 την ημέρα διακομιδής των οστών έγιναν τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Α.Αργυρού που είναι από πεντελικό μάρμαρο και φιλοτεχνήθηκε από τον ανιψιό του από αδελφό Ουμβέρτο Αργυρό.
Το βιβλίο περιέχει δηλώσεις πρωθυπουργών ,υπουργών , πολιτικών του ιδίου κόμματος με το Α. Αργυρό ,πολιτικών αντιπάλων ,ακαδημαϊκών ,δημοσιογράφων ,δικηγόρων οι οποίοι σκιαγραφούν την πλούσια δραστηριότητα του Α. Αργυρού με την πλούσια δράση στην πολιτική κονίστρα ,με εξαιρετική κατάρτιση και προσφορά στην επιστήμη ,με λαμπρή επίδοση στα γράμματα και αναγνωρισμένες υπηρεσίες προς την πατρίδα.
Όλοι όσοι γνωρίσαν τον Α. Αργυρό μιλούν για το υποδειγματικό ήθος ,τον ενάρετο ,τον σεμνό και πράο ,τον σώφρονα και τίμιο πολιτικό άνδρα ,τον ολιγαρκή, τον ανιδιοτελή ,τον εργασιομανή, τον πατριώτη και εθναπόστολο και τη συμβολή του στο πεδίο της ομογένειας κυρίως των Ηνωμένων πολιτειών στη περίοδο ακμής του Μακεδονικού αγώνα ,κι ακόμα για τον διανοούμενο το βαθυστόχαστο και σοφό με την άσβεστη φλόγα της αγάπης προς την επιστήμη και τα γράμματα που για την προκοπή του μόχθησε πνευματικά με πλήθος ατομικές εργασίες καθώς και με το περιοδικό του « Γενική Επιθεώρησις» μοναδικό στο είδος του.
Όλοι τους συμφωνούν στο ότι η ΟΛΗ ΤΟΥ ΔΡΑΣΙΣ ΘΑ ΠΑΡΑΜΕΙΝΕΙ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΑΞΙΟ ΠΡΟΣ ΜΙΜΗΣΗ ΣΤΙΣ ΕΠΕΡΧΟΜΕΝΕΣ ΓΕΝΕΕΣ. Δεν νομίζω ότι υπάρχουν πολλοί πολιτικοί άνδρες που έχουν την αναγνώριση που έχει Αθανάσιος Αργυρός από όλον το πολιτικό και πνευματικό κόσμο.
Από το βιβλίο απέσπασα ορισμένες χαρακτηριστικές φράσεις από τους ανθρώπους που έγραψαν για τον Αθανάσιο Αργυρό και τις παραθέτω όπως είναι στο βιβλίο:
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Πρώην Πρωθυπουργός)
Τον εγνώρισα μετά το 1922. Ο μεγάλος του φίλος, ο Δημήτριος Γούναρης είχε λείψει. Κ΄ είδα στα μάτια του κάτι από τον Δημήτριο Γούναρη. Οι δύο φίλοι είχαν πολλά κοινά σημεία. Πρό πάντων ένα : την Α ρ ε τ ή. Το ύψος της ήταν δικό τους ύψος. Κάπου ψηλά, πολύ ψηλά, συναντήθηκαν οι δύο άνδρες. Υπάρχουν άνθρωποι που είναι τίμιοι από απλή ιδιοσυγκρασία, παθητικά τίμιοι. Ο Γούναρης και ο Αργυρός ήσαν στρατιώται της Αρετής. Η Αρετή, γι΄ αυτούς, ήταν πεδίο μάχης.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρόεδρος της Κυβερνήσεως )
Ο Αθανάσιος Αργυρός υπήρξε διακεκριμένος νομομαθής, φλογερός εθνικός αγωνιστής και προ παντός ενάρετος πολιτικός.
Αφού εξεπλήρωσε το καθήκον του ως πρωταγωνιστής εις τον Μακεδονικόν αγώνα, διετέλεσε κατ΄ επανάληψιν βουλευτής και Υπουργός και διεκρίθη διά την ευρείαν μόρφωσιν του, την βαθειάν κρίσιν του και πρό παντός το απαράμιλλον ήθος του.
Εάν δεχθώμεν, ότι η ύπαρξις παραδειγμάτων προς μίμησιν αποτελεί αναγκαίαν προυπόθεσιν διά την πρόοδον ενός Έθνους, οφείλομεν να εξάρωμεν την προσωπικότητα του αείμνηστου Αργυρού και να δεχθώμεν, ότι θα παραμείνη αυτή φωτεινόν παράδειγμα διά τούς επιγενομένους.
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΠΑΓΟΣ (Πρόεδρος της Κυβερνήσεως -Στρατάρχης )
Δι΄ αυτό ο Αθανάσιος Αργυρός δεν υπήρξεν απλώς εμπνευσμένος συντελεστής, αλλά και φωτεινός διδάσκαλος του καλού και του τίμιου. Ως τοιούτος πρωτοπόρος αγωνιστής και ακαταπόνητος εργάτης παντός ωραίου και ευγενούς, είναι άξιος της ευγνωμοσύνης του Έθνους.
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΟΥΛΙΤΣΑΣ(Πρωθυπουργός )
Βραδύτερον, μετά την απελευθέρωσιν της πατρίδος του Μακεδονίας, παρηκολούθουν εκ των εφημερίδων την ευδόκιμον πολιτικήν του δράσιν, καθ΄ ήν επέδειξε πάντοτε τας κοσμούσας αυτόν αρετάς, φιλοπονίαν, ευσυνειδησίαν, χρηστότητα ήθους, σύνεσιν και μετριοπάθειαν, κοσμιότητα και ευπρέπειαν, παρασχών και υπό την ιδιότητα ταύτην πολλάς και σπουδαίας υπηρεσίας εις την Πατρίδα, και γενόμενος άξιος της τιμής και ευγνωμοσύνης αυτής και παντός δικαίου εγκωμίου.
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ(Υπουργός της Βιομηχανίας)
Ο Αθανάσιος Αργυρός ο λευκός και ενάρετος Μακεδών πολιτικός, υπήρξεν, ιδιαιτέρως διά τόν πολιτικόν κόσμον της Μακεδονίας, ο οδηγός, ο εμπνευστής, ο διδάσκαλος, όστις εδίδαξεν την αρετήν, την σκληράν αρετήν και την πολιτικήν ηθικήν.
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΣΒΩΛΟΣ (Συναρχηγός του Δημοκρατικού Κόμματος Εργαζομένου Λαού)
Αλλ’ υπήρξε μεταξύ των Μακεδόνων πολιτευτών αναμφισβήτητα μία εξέχουσα φυσιογνωμία, με θάρρος, ήθος, πατριωτισμόν και αφοσίωσιν εις την ιδιαιτέραν του πατρίδα, την οποίαν ετίμησε και την οποίαν εξυπηρέτησε με ενθουσιασμόν και φρόνησιν μαζί, σταθερός εις την πολιτικήν του τοποθέτησιν και πιστός εις τας αρχάς του, όσον ολίγοι. Εξυπηρέτησεν, επίσης, εις χαλεπούς καιρούς την προσφυγικήν υπόθεσιν, κατά τρόπον άξιον ιδαιτέρας εξάρσεως, με θετικότητα και αμεροληψίαν όσον ολίγοι πάλιν από τους εργασθέντας διά το τεράστιον αυτό εθνικόν και λαΪκόν ζήτημα.
ΙΩΑΝΝΗΣ ΣΟΦΙΑΝΟΠΟΥΛΟΣ (Αρχηγός του Κόμματος της Ενώσεως Δημοκρατικών Αριστερών)
Ομολογώ ότι, μολονότι ευρισκόμεθα εις αντίθετους πολιτικώς παρατάξεις, η εντύπωσις που μου αφηκεν η προσωπική του γνωριμία υπήρξεν άριστη. Εσχημάτισα δε ευθύς αμέσως την πεποίθησιν, ότι ο Αθανάσιος Αργυρός εκτός της επιστημονικής του εμβριθείας, διέθετε πολιτικήν πίστιν, την πίστιν δηλαδή εκείνην ή οποία διακρίνει τους πολιτικούς που πιστεύουν εις τας ιδέας των, των οποίων και παραμένουν μέχρι τέλους της ζωής των αιχμάλωτοι. Ο Αθανάσιος Αργυρός εις την τόσον ενδιαφέρουσαν εκείνην περίοδον απέδειξεν, ότι υπήρξε πολιτικός ευπρεπής, ανιδιοτελής και προ παντός σταθερός και συνεπής εις τον κόσμον των ιδεών του.
ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ (Αρχηγός του Λαϊκού Κοινωνικού Κόμματος)
Κράτιστος νομικός, δεν ηθέλησε να ασκήση την νομικήν επιστήμην ως επάγγελμα. Η Μακεδονία, από την οποίαν κατήγετο, διήρχετο τραγικάς στιγμάς. Αι ορδαί των Κομιτατζήδων, διά του εγκλήματος και της τρομοκρατίας, είχον καταστήσει αφόρητον τον βίον του Ελληνικού της πληθυσμού. Και ο Αθανάσιος Αργυρός εθεώρησε χρέος του να θέση ολόκληρον τον εαυτόν του εις την υπηρεσίαν της υποδούλου και σκληρώς δοκιμαζόμενης πατρίδος του.
Με πίστιν και φανατισμόν ανέλαβε να διαφωτίση την ελευθέραν Ελλάδα επί του μαρτυρίου της Μακεδονίας. Εκινήθη, έγραψεν, ωμίλησεν. Και αφύπνησεν, ενεθουσίασε και συνεκλόνησεν. Με ολίγους εκλεκτούς πατριώτας, ωργάνωσε τον Μακεδονικόν Αγώνα, εκδήλωσιν αλληλεγγύης του ελεύθερου γένους προς το αλύτρωτον, η οποία ενεθάρρυνε και ετόνωσε τον Μακεδονικόν Ελληνισμόν εις την αντίστασιν και την καρτερίαν.
ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Αρχηγός του Κόμματος Εθνικοφρόνων)
Περί του Αθανασίου Αργυρού έχω την γνώμην, ην έχει πας τις, όστις εγνώρισεν αυτόν εκ του πλησίον, δηλαδή αρίστην από πάσης πλευράς ήθος εξαίρετον, μόρφωσις σπανία, χαρακτήρ αδαμάντινος , σταθερός εις τας πολιτικάς και πολιτειακάς πεποιθήσεις του, ψυχή ευγενεστάτη, ήτις επέταξεν προς όλα τα ωραία ιδανικά της ανθρωπίνης σκέψεως.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Αρχηγός του Λαϊκού και πρώην Πρωθυπουργού)
Υπήρξε πράος και λιτός ως άνθρωπος, σοφός ως συγγραφεύς μελετητής και μεταφραστής ιστορικών έργων, σπινθηροβόλος ως συζητητής, και ανήσυχος, δραστήριος και δημιουργικός ως πατριώτης και πολιτευτής, εξυψώσας το υπουργικόν αξίωμα εις την συνείδησιν των πολιτών, διά της εντιμότητος του, της καθαράς σκέψεως, της ορθής κρίσεως και της ανιδιοτελείας του.
Και όχι μόνον η Νιγρίτα, η οποία τον εγέννησε και τον εγαλούχησε με τους εθνικούς οραματισμούς των μεγάλων Μακεδόνων, και η περιφέρεια των Σερρών, η οποία παρηκολούθησεν εκ του πλησίον και εδέχθη την αγαθοποιόν δράσιν του, αλλά ολόκληρος η Ελλάς εστερήθη εν των προσώπω του Αθανασίου Αργυρού ενός εξαιρετικού τέκνου της, το δε Λαϊκόν Κόμμα ενός πολύτιμου και εκλεκτού στελέχους του, του οποίου ολόκληρος η μακρά ζωή υπήρξε μία συνεχής προσφορά εις τον βωμόν της Πατρίδος.
κ .κ ΙΩΑΚΕΙΜ (ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΣ) (Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Δημητριάδος)
Αν και έχει παρέλθη τεσσαρακονταετία σχεδόν από το 1915, ότε ο Αθ. Αργυρός εκλεγείς βουλευτής Σερρών επέστρεψεν εις την πατρίδα μας, εγώ δε επιστρέψας εξ΄ Αμερικής πρό τριάκοντα ετών, εν τούτοις, διασώζων εις την μνήμην μου τα κυριώτερα σημεία της ζωής και της δράσεως του Αργυρού εν Αμερική εκθέτω ταύτα περιληπτικώς, ως ενθυμούμαι. Ούτος απεβιβάσθη εις Ν. Υόρκη κατά το 1907. Μετέβη εκεί με τον σκοπόν να ενεργήση μεταξύ των εν Αμερική Μακεδόνων και γενικώς των Ελλήνων προς συλλογήν εράνων υπέρ τουΜακεδονικού αγώνος και γενικώς να εξεγείρη το ενδιαφέρον των εις τον Νέον Κόσμον ομογενών και φιλελλήνων υπέρ του περιμαχήτου εκείνου εθνικού ζητήματος.
ΟΥΜΒΕΡΤΟΣ. ΑΡΓΥΡΟΣ (Διευθυντής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών)
Εις την Ανατολικήν Μακεδονίαν, στο ελληνικώτατο χωριό Νιγρίτα, εγεννήθηκε το 1859 ο Αθανάσιος Αργυρός. Η μοίρα τον επροίκισε με χαρίσματα, που σπανίως αποκτά ανθρώπινη ύπαρξις με καρτερίαν, θάρρος, ψυχικήν αντοχήν, αγάπην προς τον πλησίον και προς την Πατρίδα. Ήταν ένας ανθρωπιστής.
Το μεγάλο του πάθος όμως ήτο η πολιτική. Ενθυμούμαι ότι κατά το 1898 ήλθεν η μητέρα του εις Αθήνας, για να τον ιδή και τον προτρέψη να παντρευτή. Η απάντησις του : «Μάνα, λυπούμαι, δεν το κάμω αυτό. Έχω διαλέξει τη νύφη είναι η πολιτική. Ένας πολιτικός πρέπει να εργασθή ελεύθερα, χωρίς περισπασμούς. Πρέπει να δουλέψω για την ελευθερία της Μακεδονίας». Και η καημένη η μητέρα επέστρεψε στο χωριό της, με πικρό παράπονο για το γυιό της. « Από τα πολλά τα γράμματα, έλεγεν η δυστυχισμένη, εσάλεψεν ο νούς του παιδιού μου».
ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Θ. ΒΑΓΕΝΑΣ (Δήμαρχος Νιγρίτης)
Η Νιγρίτα θα είναι πάντοτε υπερήφανος, διότι το μεγάλο τέκνον της, ο αλησμόνητος μας Αθανάσιος Αργυρός, εστάθη τόσον υψηλά εις τα ιδανικά του Έθνους. Διά τούτο δε προς τιμήν του ωνομάσαμε μίαν οδόν με το όνομα του και θα στήσωμε τον ανδριάντα του εις την πλατείαν της πόλεως μας, διά να καταστή το παράδειγμα και εις ημάς τους απογόνους του.
ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ. Γ. ΓΟΡΓΙΑΣ (Βουλευτής Σερρών)
Η πολιτική διά τον Αθανάσιον Αργυρόν απετέλει συνεχείς θυσίας υπέρ του Κοινωνικού συνόλου. Συμπυκνωτής εθνικής ενέργειας ευρίσκετο πάντοτε εις τας πρώτας γραμμάς . Ο θάνατος του κατέστησε την πατρίδα μας πτωχοτέραν εις δύναμιν ηθικήν.
ΦΙΛΙΠΠΟΣ Σ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ ( Υπουργός)
Με σεβασμό κ΄εξαιρετικήν εκτίμηση θυμούμαι τον αείμνηστο Αθανάσιον Αργυρόν από την εποχήν ακόμη του Μακεδονικού Αγώνα (1904-1908), όταν ερχόταν εις του πατέρα μου το γραφείο, στο ανέκαθεν καταφύγιο και κατηχητήριο κείνο όχι μόνο όλων των Μακεδόνων, αλλα και όλων των αλύτρωτων Ελλήνων.
Ήμουν τότε ακόμη παιδί, αλλά, μολονότι από τα εσωτερικά πολιτικά πράγματα, τα εκλογικά ιδίως και τα κομματικά, ο πατέρας μου μακρυά κρατούσε επιμελώς τα παιδιά του, για τα εθνικά όμως πράγματα αντίθετα ενστάλαζε συστηματικά αληθινόν ενθουσιασμό. Με την υπηρεσία μάλιστα του αδελφού μου Ίωνος από το 1902 στα προξενεία της Δυτικής και Ανατολικής Μακεδονίας και της Βόρειας και Νότιας Θράκης και με τες τρείς δραματικές εξόδους του γαμβρού μας Παύλου Μελά και τον ηρωικό του θάνατο την 13/26 Οκτωβρίου 1904, τα χρόνια κείνα της ζωής μου άναψαν μέσα μου άσβηστο πόθο για ότι Μακεδονικόν, αλλά και για ότι πανελλήνιο και εθνικό.
ΜΑΡΚΟΣ Μ. ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ (Υπουργός )
Ως Πρόεδρος της Επιτροπής των Κρατικών Προμηθειών τοιαύτην επεδείξατο διορατικότητα και φειδώ περί την δαπάνην των εξόδων του Δημοσίου, ώστε δικαίως απεκλήθη «ο Κέρβερος του Δημοσίου Πλούτου».
ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΣ. Δ. ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ
Στην χώρα μας αρκετά συνηθισμένο οι μεγάλοι πολιτικοί διανοούμενοι να έχουν προηγουμένως εργασθή και στη Δημοσιογραφία. Και ο Αθανάσιος Αργυρός που τόσο διακρίθηκε στην επιστήμη, στα Γράμματα, στο Μακεδονικόν Αγώνα, στην Πολιτική, έχει τίτλους ξεχωριστούς και στο δημοσιογραφικό επάγγελμα, το οποίον εκράτησεν υψηλά. Έκανε αρκετά χρόνια δημοσιογράφος. Άλλοτε ως μισθωτός συντάκτης ή μεταφραστής ευρωπαϊκών ειδήσεων και μυθιστορημάτων, άλλοτε ως άμισθος τακτικός συνεργάτης , για να υποστηρίξη την εφημερίδα που συμπαθούσε στους αγώνες της.
Ήταν και διευθυντής και ιδιοκτήτης εφημερίδος. Δημοσιογράφος πάντα αγνός- όπως κι΄ όλη η ζωή του- ιδεολόγος, μαχητικός. Μα οι μεγάλοι δημοσιογραφικοί αγώνες του Αργυρού γίνονται στην Αμερική. Στον Νέο Κόσμο αποστέλλεται το 1907 από τον υπό την προεδρίαν του Συλλόγου Αθηνών «Ο Μέγας Αλέξανδρος», για να εξυπηρετήση καλύτερα τον Μακεδονικόν Αγώνα, του οποίου είναι ένας από τους πρωτεργάτας και εμψυχωτάς.
ΠΕΤΡΟΣ Ι. ΙΑΚΩΒΟΥ (Βουλευτής Σερρών )
Αποτίων ελάχιστον φόρον τιμής επί τω εν Βόλω τη 9η Ιανουαρίου 1945 επισυμβάντι θανάτω και τη μεταγωγή των οστών και αναστηλώσει της προτομής του ιστορικού ανδρός εν τη γενετείρα του, τη ιστορική και θρυλική από του 1912 κατάσταση πόλει της Νιγρίτης , επιτελών άμα εθνικόν καθήκον, ως συμβάλλων όπως η μνήμη του ανδρός καταστή, ανά την αιωνιότητα, αγήρως αντί παντός ετέρου επιτυμβίου προς ήρωα αίνου μου, και εις ένδειξιν της διά την πατρικήν προς το πρόσωπό μου στοργήν του ανδρός ευγνωμοσύνης μου,αφιερώ το παρόν εμού χρονικόν.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΙΡΟΦΥΛΑ ( Ιστορικός-συγγραφέας)
Το όνομα του Αθανασίου Αργυρού πρωτογνώρισα μαθητής του Γυμνασίου ,όταν δημοσίευε σε φυλλάδια την «Παγκόσμια Ιστορία» του Γαίγκερ. Έπειτα από σαράντα χρόνια, πηγαίνοντας στην Νέα Υόρκη , έμαθα τα μακρά χρόνια γόνιμης πατριωτικής δράσεως του στας Ηνωμένας Πολιτείας , όπου με τας διαλέξεις του και με την έκδοση δύο εφημερίδων, των «Θερμοπυλών» και της «Αθηνάς» ετόνωνε το εθνικό αίσθημα μεταξύ των ξενητεμένων αδελφών μας. Την εθνική του δράση αποδείχνει το γεγονός, ότι οι συμπατριώται του Μακεδόνες, μολονότι βρίσκονταν μακρυά των ,τον εξέλεξαν βουλευτή των.
Σ.Ι.ΜΠΟΥΣΟΥΛΑΣ ( Διευθυντής των εφημερίδων «Ελλάς» Σικάγου και «Ενωσις» Μπουένος Αυρες )
Και τολμούμεν να διακηρύξωμεν ευσυνειδήτως, ως παρακολουθήσαντες επί πολλάς δεκαετηρίδας και εν Αμερική και εν Ελλάδι τον δημόσιον βίον του, ότι ο Αθανάσιος Αργυρός υπήρξεν η ενσάρκωσις του πατριωτισμού της εθνικής δράσεως της εντιμότητος της αφιλοκερδείας ,του αλτρουισμού, ονειροπόλος της απελευθερώσεως της Μακεδονίας και εμψυχωτής του προς τον σκοπόν τούτον Ιερού Εθνικού Αγώνος .Τοιούτος υπήρξεν ο Αθανάσιος Αργυρός και τοιαύτη η δράσις του, ώστε να σεμνύεται δια το έργον του και η ιδιαιτέρα του πατρίς, η Νιγρίτα ,αλλά και όλη η Μακεδονία και γενικώτερον η Ελλάς, που αποδεικνύει τοιαύτα τέκνα.
Η ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΕΠΟΜΕΝΟ ΦΥΛΛΟ